De Palmeral van Elche

Het historische en monumentale plaatsje Elche, ook wel Elx genoemd, ligt aan de Costa Blanca in de regio Valencia. Elche staat bekend om haar Palmeral, een 5 kilometer lange palmbomen plantage met meer dan 200.000 palmbomen. Het is de grootste van Europa en staat op de UNESCO-werelderfgoedlijst.

De stad Elche heeft meer dan 2.000 jaar geschiedenis. Monumenten, historie en cultuur smelten samen in het historische centrum, waar sporen uit alle tijdperken te vinden zijn. Elche heeft ook meer dan 9 km gouden zandstranden en prachtig helder zeewater. Dit deel van de Costa Blanca, wat witte kust betekend, is een waardevol duin-ecosysteem waar onder andere aalscholvers voorkomen.

De geschiedenis van de palmtuinen
Al vroeg in de 13e eeuw vinden we vermeldingen van de Palmeral van Elche in de Arabische literatuur. Onder Moorse heerschappij is eeuwen geleden een groot gebied geirrigeerd en beplant met palmbomen, de Palmeral. In 1609 werden de Moren verdreven. Hun christelijke opvolgers onderkenden de grote waarde van de plantages en brachten tal van verbeteringen aan, zoals een groot waterreservoir.

In de 19e en 20e eeuw raakten de plantages in verval. Er werd een spoorlijn dwars doorheen gelegd en de irrigatiesystemen werden niet goed onderhouden. Gelukkig is de laatste decennia met succes gewerkt aan het herstel van dit unieke stuk cultuurlandschap. Sinds 2000 staat de Palmeral op de UNESCO-werelderfgoedlijst staat. (link naar UNESCO-artikel)

Palmtuinen-route
Wie de unieke sfeer van een Zuid-Europese stad in de schaduw van een zee van palmbomen wil beleven kan het best beginnen bij de historische boomgaarden van Sant Plàcid. In het 19e-eeuwse gebouw bevindt zich het Museu del Palmeral (Palmwoud Museum). Weer buiten kun je een route volgen door de boomgaard.

Hier krijg je informatie over het kweken en cultiveren van palmen. Er is ook een traditioneel irrigatiesysteem dat bekeken kan worden. De tuin van 15.000 m² herbergt niet alleen 1.000 palmbomen, maar ook olijfbomen, citroenbomen, granaatappelbomen, cactussen en inheemse soorten als de Elchepopulier.

De route voert verder langs de Porta de la Morera, een straat waar het irrigatiekanaal Acequia Mayor del Pantano onderdoor loopt. Dit is het hoofdkanaal, dat al eeuwenlang de plantages van water voorziet. Via Huerto del Cura passeer je de Los Salesianos-school die omgeven is door de palmbomen van de Pestero- en de Hort que no te Portes-plantage.

Verderop zie je ook een aantal exemplaren van de typische Pipas. Dit zijn bomen waarvan de stam schuingezakt is, maar de kroon verticaal is blijven groeien. Deze zijn te vinden in de Rogeta-, Tia Casimira-, en Felip plantages.

Tot slot kom je aan bij de Hort del Sol. Deze plantage wordt momenteel herbeplant met jonge palmbomen. Ook zijn er nog een groot aantal plantages die zich in en om de stad bevinden zoals de Hort de Dins, de Sempere en een paar van de best bewaard gebleven palmplantages: Pastoret, Mareta, Casimira, Borreguet en Monjo, die samen het Filet de Fora palmpark vormen.

Wist je dat...
... wanneer er ergens in Spanje jonge palmbomen worden aangeplant deze vrijwel altijd afkomstig zijn uit Elche?